ଚୀନକୁ ନେଇ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଅସନ୍ତୁଷ୍ଟ; କହିଲା ଆମ ପାଇଁ 'ଇଣ୍ଡିଆ ପ୍ରଥମ' ଓ ଭଲ

News18 Odia Digital

କଲମ୍ବୋ: ଚୀନ୍ ବାରମ୍ବାର ଦକ୍ଷିଣ ଏସିଆର ବେଲ୍ଟ ଆଣ୍ଡ ରୋଡ୍ ଇନିସିଏଟିଭ୍ (BRI) ନାମରେ ପଡୋଶୀ ଦେଶକୁ ଫାନ୍ଦରେ ପକାଇବାକୁ ଷଡଯନ୍ତ୍ର କରୁଛି । କିଛିଦିନ ହେବ ଭାରତଠାରୁ ଦୂରେଇଯାଇଥିବା ତା'ର ପୁରୁଣା ସହକର୍ମୀ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାକୁ (Sri Lanka) ବର୍ତ୍ତମାନ ଏହି କଥା ବୁଝାପଡ଼ିଛି। ଶ୍ରୀଲଙ୍କାର ବୈଦେଶିକ ସଚିବ ଜୟନାଥ କଲମ୍ବ ସ୍ୱୀକାର କରିଛନ୍ତି ଯେ ହାମ୍ବନ୍ତୋଟା ବନ୍ଦର ଚୁକ୍ତିରେ (Hambantota port deal) ଚୀନ୍‌କୁ ୯୯ ବର୍ଷର ଲିଜ୍ ଦେବା ଭୁଲ୍ ଥିଲା । ଏହା ସହିତ ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା 'ଭାରତ ପ୍ରଥମ' ନୀତିରେ ରହିବ।

କଲମ୍ବସ୍ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାରେ ଚୀନ୍‌ର ବୃଦ୍ଧି ଆମ ପାଇଁ ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଖବରକାଗଜ ଡେଲି ଦର୍ପଣକୁ ଦେଇଥିବା ଏକ ସାକ୍ଷାତକାରରେ କଲମ୍ବସ ସୂଚାଇ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ତାଙ୍କ ସରକାର ଚୀନ୍‌ର ଚାପରେ ଆସିବେ ନାହିଁ । କଲମ୍ବସ୍ କହିଛନ୍ତି ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏହାର ଆଞ୍ଚଳିକ ବୈଦେଶିକ ସମ୍ପର୍କକୁ ନେଇ 'ଭାରତ ପ୍ରଥମ' ନୀତି ଆପଣାଇବ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଭାରତର ସୁରକ୍ଷା ସ୍ୱାର୍ଥ ବିରୁଦ୍ଧରେ କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ଗ୍ରହଣ କରିବ ନାହିଁ । ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଗୋତବାୟା ରାଜପକ୍ଷେ ମଧ୍ୟ ସମାନ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି | କଲମ୍ବେଜ୍ ୨୦୧୪-୧୬ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ନୌସେନାର ମୁଖ୍ୟ ଥିଲେ । ଏହା ପରେ ସେ ଏକ ବୈଦେଶିକ ନୀତି ସମାଲୋଚକ ହେଲେ ଓ ସେ ହେଉଛନ୍ତି ଦେଶର ପ୍ରଥମ ବୈଦେଶିକ ସଚିବ ଯିଏକି ସେନା ସହିତ ସିଧାସଳଖ ସମ୍ପର୍କ ରଖିଛନ୍ତି ।

ଭାରତକୁ ମିଳିବାର ଥିଲା ହାମ୍ବନ୍ତୋଟା ପୋର୍ଟ

କଲମ୍ବସଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ ଚୀନ୍ ହେଉଛି ବିଶ୍ୱର ଦ୍ୱିତୀୟ ବୃହତ୍ତମ ଅର୍ଥନୀତି । ଭାରତ ଷଷ୍ଠ ବୃହତ୍ତମ ଅର୍ଥନୀତି ଭାବରେ ପରିଗଣିତ ହୁଏ । ୨୦୧୮ ମସିହାରେ ଭାରତ ବିଶ୍ୱର ଦ୍ରୁତ ଅଭିବୃଦ୍ଧିଶୀଳ ଅର୍ଥନୀତି ଥିଲା । ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଆମେ ଦୁଇଟି ଅର୍ଥନୈତିକ ଶକ୍ତି ମଧ୍ୟରେ ଅଛୁ । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା କଦାପି ବରଦାସ୍ତ କରିବ ନାହିଁ ଯେ କୌଣସି ଦେଶ ଆମକୁ ଭାରତ ଭଳି ଅନ୍ୟ ଦେଶ ବିରୁଦ୍ଧରେ ବ୍ୟବହାର କରୁଛନ୍ତି । ଦକ୍ଷିଣ ହାମବନ୍ତୋଟା ବନ୍ଦରରେ ଚାଇନାର ପୁନଃବିନିଯୋଗ ଉପରେ ମନ୍ତବ୍ୟ ଦେଇ କଲମ୍ବସ୍ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆମେ କେବଳ ଭାରତକୁ ପ୍ରଥମ ଅଫର୍ ଦେଇଥିଲୁ । ପରିସ୍ଥିତି ଯୋଗୁଁ ଭାରତ ସେତେବେଳେ ନେଇପାରି ନଥିଲା । ପରେ ଏହା ଚାଇନାର କମ୍ପାନୀ ପାଖକୁ ଚାଲିଗଲା ।

ହାମ୍ବନ୍ତୋଟା ମାମଲା କଣ

୨୦୧୭ ମସିହାରେ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏହି ବନ୍ଦରକୁ ୯୯ ବର୍ଷର ଲିଜରେ ଚୀନ୍ ହସ୍ତାନ୍ତର କରିଛି । କଲମ୍ବସ୍ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଚାଇନାର ମଚେଣ୍ଟ ହୋଲଡିଂ କମ୍ପାନୀରେ ପାଖରେ ହାମ୍ବନ୍ତୋଟା ୮୫% ଅଂଶଧନ ରହିଛି । କିନ୍ତୁ ଏହା କେବଳ ବ୍ୟବସାୟିକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୋଇପାରିବ ଓ କୌଣସି ସାମରିକ କାର୍ଯ୍ୟରେ ବ୍ୟବହାର ହେବ ନାହିଁ ।ଚୀନ୍ ଏଠାରେ ସାମରିକ ଭିତ୍ତିଭୂମି ନିର୍ମାଣ କରୁଛି ବୋଲି ଭାରତ ଉଦବେଗ ପ୍ରକାଶ କରିଛି । ବାସ୍ତବରେ ଚୀନ୍ ଶ୍ରୀଲଙ୍କାକୁ ଚୀନର ଇଣ୍ଡୋ ପାସିଫିକ୍ ବିସ୍ତାର ଏବଂ ବେଲ୍ଟ ଓ ରୋଡ୍ ଇନିସିଏଟିଭ୍ (BRI) ରେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ କରିଛି । ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଚୀନ୍‌ର ଋଣ ପରିଶୋଧ ନହେବା ଯୋଗୁଁ ୨୦୧୭ ମସିହାରେ ୯୯ ବର୍ଷ ପାଇଁ ଚାଇନାର ମର୍ଚାଣ୍ଟ ପୋର୍ଟ ହୋଲ୍ଡିଂ ଲିମିଟେଡ୍ କମ୍ପାନୀକୁ ୯୯ ବର୍ଷ ପାଇଁ ୧.୧୨ ବିଲିୟନ ଡଲାରରେ ଲିଜ୍ ଦେଇଥିଲା । ତେବେ ବର୍ତ୍ତମାନ ଶ୍ରୀଲଙ୍କା ଏହି ବନ୍ଦରକୁ ଫେରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି ।